میرزا غلامرضا اصفهانی (۱۲۴۶-۱۳۰۴ هجری قمری) از استادان خوشنویسی ایرانی و یکی از برجستهترین خوشنویسان خط نستعلیق و شکستهنستعلیق بود. میرزا غلامرضا اصفهانی از معروفترین خوشنویسان دوره قاجار بودهاست. نام پدرش «میرزا جان» بود و در جوانی به دربار محمد شاه و پس از آن به دربار ناصر الدین شاه راه یافت.
پدر میرزا در سال ۱۲۱۲ه. ق از اصفهان به تهران آمده و به کسب قنادی مشغول شد. از آنجا که با وجود چند فرزند دختر، هیچ پسری نداشته، به زیارت امامرضا(ع) مشرف شده و با توسل به آن حضرت خداوند در سال ۱۲۴۶ ه. ق. پسری به وی میدهد که به همین دلیل نام وی را غلامرضا نهادند.
میرزا غلامرضا مردی مسلمان، عارف، ادیب، دلسوخته و اهل معنی و اعتقاد بود. غلامرضا در ۵ سالگی به مکتب رفت پس از دو سال قادر به خواندن قرآن بهتمامی شد.او در سنین پختگی و استادی هنر خود را «توفیق خداوند عزوجل» میداند و آنجاییکه اوصاف هنرش را شرح میدهد، میگوید که «نه از باب خودستایی است بلکه محض بروز فضل یزدانی و نفس مسیحایی است» (
غلامرضا در ۵ سالگی به مکتب رفت پس از دو سال قادر به خواندن قرآن بهتمامی شد. میرزا در خاطراتش مینویسد که در همان سال در رؤیایی صادقه به محضر امیرالمؤمنین علی(ع) شرفیاب شده و همین واقعه سیر زندگی او را دگرگون میکند. میرزا در قطعهای به خط شکستهٔ خفی چنین مینویسد: «قریب هفت سال از سنین عمرم گذشته در دبستان به خواندن قرآن اشتغال داشته. شبی به خواب، بزرگواری ارشادم نمود به تقبیل آستان شاه اولیا در دنبالش شتافتم. در گوشهٔ آن جا حضرت شاه اولیا ارواح العالمین له الفدا توقف داشتند. چون نزدیکتر شدم فرمود مشقت بیاور. علیالفور صفحه کاغذ و دواتی به حضور مبارک تقدیم نمودم. در وسط آن صفحه لام و الف و یایی نگاشته و فرمودند از این رو بنگار. فردای آن شب در دبیرستان معلم صورت خواب را سؤال نمود. این بندهٔ حقیر ماجرا کماجرا باز گفت. دیگر حقیر را به تحصیل خط واداشت...» و این آغاز کار خوشنویسی او بود.
میرزا پس از آن نزد میر سید علی تهرانی (پدر میرحسین خوشنویس مشهور) به تعلیم خط پرداخته تا جایی که در نه سالگی به حسن خط نامی میشود و در طول عمر نچندان بلندش آثار بسیاری را آفریده که برخی از آنها در زمرهٔ آثار ملی هنری کشور ثبت شدهاند.0
او را به بابیگری متهم کردند که شفاعت یکی از اعیان یا فرزندان ناصرالدین شاه او را از خشم شاه رهانید و از مرگ نجات داد.
میرزا غلامرضا که دیر همسر اختیار کرده بود در سال ۱۳۰۰ ه. ق هنگامی که ۵۴ ساله بود، صاحب فرزندی میشود که نامش را محمد رضا میگذارد. اما محمد رضا در سه سالگی ناگهان بیمار شده و فوت میکند و داغ بزرگی به جان میرزا مینشیند تا جایی که آرزوی مرگ مینماید و در جایی میگوید: «پس از دیدن داغ و ناکامـی او مرا مرگ خوشتر ازین زندگانی» طولی نکشید که به آرزویش رسید و در روز پنجشنبه چهارم ربیعالثانی سال ۱۳۰۴ هجری قمری به سرای باقی کوچ کرد. او در باغ میرزا حسین خان سپهسالار در جوار حاج میرزا صفا در و در صفاییه ابن بابویه در چشمهعلیشهر ری به خاک سپرده شد.
خوشنویسی در دربار
میرزا غلامرضا اصفهانی در جوانی به حضور محمد شاه قاجار احضار شد؛ شاه که خو از خوشنویسی نستعلیق بهره داشت خط او را آزمود و او را به معلمی فرزندانش گمارد. س از مرگ محمد شاه ناصرالدین شاه نیز همچنان به وی توجه داشت.
میرزا غلامرضا شاید تنها خوشنویسی است که هر دو خط نستعلیق و شکستهنستعلیق را به مهارت و استادی تمام مینوشته و در هر دو نیز صاحب سبک ویژهٔ خود است. شیوهٔ میرزا در خط از محکمترین و قویترین شیوههای خوشنویسی است و کتیبهها، قطعات وسیاهمشقهای وی نیز در صدر آثار خطوط شکسته و نستعلیق محسوب میشوند.
میرزا غلامرضا اصفهانی در ترکیببندی حروف و کلمات استاد بود. از آن جا که میرزا در زمان حیات نامیترین استاد مسلم خوشنویسی بود، نگارش آثار بسیاری به وی سفارش داده میشد که برخی را به شاگردان خود سپرده (مانند کاشیهای پیرامون بقعهٔ شیخ صدوقابن بابویه که به محمد ابراهیم تهرانی واگذار نمود.) و تعدادی را نیز خود رقم زد که از آثار جاودانهٔ هنر خوشنویسی بهشمار میروند.
از بهترین نمونههای کتیبهنویسی میرزا غلامرضا کتیبههایمدرسه سپهسالار (مدرسه عالی شهید مطهری فعلی در میدان بهارستانتهران) است که آن را در سال ۱۳۰۱ نگاشتهاست. تعداد قابل توجهی از قطعاتی که به خط نستعلیق از میرزا غلامرضا بهجا ماندهاست شباهت ظاهری بسیاری به سیاهمشق دارد. بهطوریکه در نگاه اول تمیز این قطعات از سیاهمشق شاید ممکن نباشد و بعضی از صاحبنظران به دلیل تعدد قطعاتی که به این صورت از میرزا غلامرضا بهجا ماندهاست، عبارت «میرزا غلامرضا اصفهانی سیاه مشق نویس» را در توصیف او بهکار بردهاند.
درباره تأثیر خط شکسته بر خط نستعلیق میرزا غلامرضا به اجمال و اختصار میتوان موارد ذیل را بر شمرد: کوچک شدن دایرهها بخصوص در حرف (ی)، پیچ و تاب و چرخش و خمش پر غمزه حروف، بلندی بیش از حد معمول دنباله(م)، استفاده بجا از حروف و کلمات خرد اندام (در سیاه مشق)، کاربری نیم کششهای خط شکسته، در نظر داشتن تناسبات سواد و بیاض خط شکسته در ترکیب صفحه نستعلیق خصوصاً در سیاه مشقها و استفاده بسیار از ارسال (از ویژگیهای خط شکسته) در سیاه مشق نستعلیق و بطور کلی تسریع در حرکات دست و قلم نمود بیشتری دارند.
امضا
میرزا غلامرضا اصفهانی اغلب آثارش را با عبارت «یا علی مدد» امضا میکردهاست.اما رقم یا امضای میرزا در بعضی از قطعات اسم کامل او بهاضافه «یا علی مدد» است و در بعضی فقط «یا علی مدد» یا «یا علی مددی» بدوننام میرزا غلامرضا ـمدهاست. در قطعاتی هم امضا بهصورت «العبد المذنب الفقیر الحقیر غلامرضا غفرله» و «یا علی مدد.» یا بهصورت «هو» و در سطر زیر هو، «الفقیر الحقیر المذنب غلامرضا» و بعد «یا علی مددی» یا به صورتی شبیه به آنچه ذکر شد میباشد.
آوازه
آوازه و آثار میرزا غلام رضا مرزهای زمان و مکان را در نوردیدهاند. و حتا در زمان حیاتش به اقصا نقاط علم رسیدند. تمام عاشقان هنر آرزوی قطعه خطی از میرزا داشتند. نظامالملک معروف به نظام پادشاه محلی حیدرآبادهند آثار بسیاری از میرزا غلامرضا را در کتابخانه و مجموعهاش نگهداری میکرد. دکتر مظفر بختیار نقل میکند که در بازار نسخههای خطی کاشغر مرکز ایالت ترکستانچین اثری از میرزا غلامرضا را با صحافی سنتی دیده که احتمالاً از آخرین امیر فارسی زبان آن منطقه به جای مانده بودهاست. همچنین معیرالممالک در یادداشتی از سفرش به اروپا مینویسد که زمانی که از موزه تفلیس از بزرگترین مراکز هنری آن زمان دیدن میکرده عکس میرزا و اثری از او را در تالاری که به نام مردان بزرگ جهان مزین بوده دیدهاست.
یک دهه پیش در نمایشگاه «هانگ جو» در پکن پایتخت چین استاد «سانگ» خوشنویس برجسته چینی تحت تأثیر اثری از میرزا قرار گرفت چندانکه به آرامی اما بسیار طولانی گریست و به نشان احترام با قلم موی خوشنویسی درشتش نگاشت:
بزرگترین خوشنویس جهان میرزا غلامرضا اصفهانی
آثار
افزون بر کتیبهنویسی مدرسه سپهسالار که میرزا غلامرضا آن را در سال ۱۳۰۱ نگاشتهاست آثار زیادی به خط او باقی ماندهاست، از جمله:
تعداد نسبتاً زیادی از قطعات و سیاهمشقهای شکسته و نستعلیق
اشعار میرزا غلامرضا
میرزا شعر هم میسرود و تخلصش غزال بود. نظم و نثر میرزا فصیح و استادانهاست چنان که این معنی از نوشتههای او به خوبی بر میآید. در نظم و نثر شاگرد امامقلی خان قاجار بود که غارت تخلص میکرد و سخت به او ارادت داشتهاست. این شاگرد و استاد پیوسته با هم دمساز بودهاند. میرزا در یادداشتهای خود غارت را به استادی خطاب کرده و از او به احترام یاد میکند و او را ابوالفضایل خواندهاست. بعید نیست که تخلص غزال را غارت به او داده باشد لکن میرزا در اشعارش هرگز به این تخلص شعری ندارد.
فضایی را که طرح اشغال می کند..................... گویند.
الف) فضای منفی ب) فضای مثبت ج) حجم توخالی د) فضای ما بین دو حجم
11
کدام یک درست نیست؟
الف) نقطه: بعد ندارد ب) حجم: سه بعدی ج) خط: دو بعدی د) سطح: دو بعدی
12
اگر مثلث بر روی یکي از رأس های خود قرار گیرد چه احساسی را منتقل می کند؟
الف) مثل کوه در حال سقوط است ب) ناپایداری
ج) متزلزل د) ب و ج
13
زیباترین شکل هندسی چیست؟
الف) دایره ب) مربع ج) مثلث د) پنج ضلعي منتظم
14
لئوناردو داوینچی یک پیکر متناسب در حال سکون را در کدام شکل جایگزین نموده است؟
الف) مربع ب) دایره ج) مثلث د) مستطیل
15
برای سامان بخشیدن به یک طرح یا اثر تجسمی توجه به ......................... الزامی است.
الف) تناسب ب) ترکیب ج) تعادل د) کنتراست
16
در تعادل متقارن، تعادل عناصر دیداری نسبت به چیزی سنجیده می شوند؟
الف) نسبت به کادر ب) نسبت به زمینه ج) نسبت به محورهای عمودی، افقی، مورب
د) نسبت به ترکیب عناصر دیداری با فضا
17
کدام گزینه هم معنی کنتراست است؟
الف) تضاد ب) تقابل ج) تباین د) هر سه مورد
18
در فن چاپ از کدام خاصیت نقطه استفاده می شود؟
الف) تجمع و پراکندگی ب) تراکم و انبساط ج) تیرگی و روشنی د) هر سه مورد
19
تکرار، تغییر و حرکت عناصر دیداری در فضای تجسمی را چه می نامند؟
الف) تناسب ب) حرکت ج) ریتم د) توازن
20
در کدام نوع ریتم یک تصویر و یا یک عنصر بصری از یک مرتبه و حالت خاص شروع می شود و به تدریج با تغییراتی به وضعیت یا حالت تازه تر می رسد؟
الف) تکرار متناوبی ب) تکاملی ج) موجی د) یکنواخت
21
کدام مورد زیر یک عنصر بصری می باشد؟
الف) بافت ب) تناسب ج) تعادل د) کنتراست
22
ترکیبی است که عناصر بر اساس محورهای افقی، عمودی، مورب در کادر به دو قسمت مساوی تقسیم می شوند؟
الف) قرینه ب) غیر قرینه ج) نا متقارن د) همه موارد
23
فضا تحت کدام پارامتر ها قابل درک است؟
الف) فاصله ب) زمان ج) بعد د) مورد الف و ج
24
شفاف نمایی از خصوصیات کدام فضاها محسوب می شود؟
الف) سه بعدی ب) دو بعدی ج) همزمان د) وهمی
25
بافت در آثار گرافیکی جزءکدام دسته محسوب می شود؟
الف) تصویری ب) ترسیمی ج) بصری
1
کوچکترین بخش تصویر است؟
الف) نقطه ب) کادر ج) زمینه د) خط
2
کدامیک از موارد جزء کیفیات بصری نمی باشد؟
الف) تعادل ب) تناسب ج) حجم د) کنتراست
3
نقطه هر قدر به سمت بالای صفحه میل می کند چه حالتی را تداعی می کند؟
الف) تأکید ب) تعادل ج) سنگینی د) سبکی
4
اهمیت دیدن به چه دلیل است؟
الف) نزدیک ترین و درست ترین نشانه برای درک خصوصیات است.
ب) تجربهی مستقیم و بی واسطه ای به ما می دهد.
ج) با گذشت زمان از ارزش آن کاسته می شود.
د) الف و ب
5
ساختمان مرتفع نمایش کدام نوع خط است؟
الف) عمودی ب) افقی ج) مایل د) منحنی
6
خطوطی که در هنگام رعد و برق در آسمان پدید می آید، نشان دهنده چه حالتی می باشد؟
الف) آرامش ب) خشونت و عدم سکون ج) اعتدال د) ملایمت
7
عامل اصلی در دیدن که بدون آن انسان قادر به دیدن نیست کدام است؟
الف) وجود چیزهایی که نور را بازتاب می دهد ب) وجود فضا و بعد
ج) نور د) شکل مشخص
8
کدامیک از گزینه های زیر سطوح اصلی اند؟
الف) مربع- مثلث- مستطیل ب) مستطیل- دایره- مربع
ج) دایره- مربع- مثلث د) بیضی- مثلث- مربع
9
از حرکت دورانی سطوح مربع و مستطیل شکل نیز ...................... حاصل می شود.
الف) مخروط ب) کره ج) استوانه د) حجم
10
فضای تجسمی میان حداقل 3 نقطه جدا از هم ......................... را تداعی می کند و اگر یک نقطه را در سه بعد گسترش دهیم .......................... به وجود می آید.
الف) سطح- سطح ب) حجم- حجم ج) سطح- حجم د) حجم- سطح
11
هنرمندان دوره رنسانس برای ساختار ترکیب خود از چه اشکال هندسی استفاده می کردند؟
ج)تمرین طراحی درمدت زمانی نسبتاًطولانی د)طراحی مرحله به مرحله
5
مهمترین ویژگی هنرجدید چیست؟
الف)کنارگذاشتن روش واقع نمایی ب)گرایش به ذهنیت
ج)بیان فردید)هرسه مورد
6
فضا یا محدوده مشخصی که روابط اجزای تصویر درآن سنجیده شود چه نام دارد؟
الف)ترکیب بندیب)کادر ج)عمق د)پس زمینه
7
چگونه کاغذی برای کار با مرکب مناسب است؟
الف) کاغذ نازک با بافت کم و پراکنده ب) کاغذ نازک با بافت فشرده
ج) کاغذ ضخیم با بافت کم و پراکنده د) کاغذ ضخیم با بافت فشرده
8
کدام یک ازموارد زیر جزء سطوح اثر پذیر هستند ؟
الف) زغال ب) پارچه ج) تیغ(کاتر) د) هیچکدام
9
کدامیک ازمدادهای زیر سخت تراست؟
الف) B6 ب) B8 ج) B4 د) B2
10
کدام یک از ابزار زیر در طراحی می تواند پررنگ تر از بقیه باشد؟
الف) B ب) HB ج) B6 د) زغال
11
کدامیک ازجملات زیر درست است؟
الف) تعادل متقارن همان ایجاد تعادل ازطریق قراردادن سبکی وسنگینی درقسمتهای مختلف کادراست ب)تعادل نامتقارن همان ایجاد تعادل به کمک قرینه سازی ازطریق قراردادن یکسان اجزاء درکادر است
ج) مورد الف وب د) هیچکدام
12
محو کن چه کار میکند؟
الف) آمیختن سطوح با هم ب) متعادل کردن درجات خاکستری
ج) برداشتن لایه های تیره د) هر سه مورد
13
پالت رنگ و روغن چه فرقی با پالت آب رنگ دارد؟
الف) پالت رنگ روغن دارای خانه های گود می باشدب) پالت آب رنگ دارای خانه های گود می باشد
ج) هیچ فرقی باهم ندارند د) مورد الف و ب
14
قدیمي ترین، قاطع ترین، عنصر بصری کدام است؟
الف) نقطه ب) خط ج) سطح د) حجم
15
در هنگام طراحی رعایت چه چیزهایی اهمیت بسیاری دارد؟
الف) انتخاب زاویه دیدب) محل قرارگیری موضوع در کادر
ج) رابطه فضای مثبت و منفی د) هر سه مورد
16
هنگام طراحی سنجش رابطه میان موضوع و کادر چه موقع آغاز می شود؟
الف) قبل از شروع طراحی ب) از ابتدا و با اولین خطوط
ج) در وسط طراحید) در انتهای طراحی
17
متداولترین روش اندازه گیری در طراحی کدام است؟
الف) استفاده از خطوط افقی و عمودی برای کشف روابط بینی اجزاء
ب) استفاده از یک وسیله اندازه گیری
ج) استفاده یک بخش موضوع به صورت واحد اندازه گیری د) هیچکدام
18
متنوع ترین خطوط در طراحی توسط چه ابزاری ایجاد می شود؟
الف) زغال ب) مداد ج) آب مرکب د) پاستل
19
پرسپکتیو چیست؟
الف) روش نمایش حجم اشیاء ب) روش نمایش عمق فضا
ج) روش نمایش دوری و نزدیکی اجسام د) هر سه مورد
20
مناسب ترین حجم برای درک قواعد پرسپکتیو چیست؟
الف) هرم ب) مکعب ج) کره د) هر سه مورد
21
هر چقدر فاصله موضوع تا دید ناظر بیشتر باشد در دید ناظر خطای دید:
الف) شدیدتر می شود ب) کمتر می شود
ج) اتفاق نمی افتد د) هم شدیدتر و هم کمتر می شود
22
اگر روبروییکی از دیوارها در درون اتاق بایستیم از چه نوع پرسپکتیوی باید برای کشیدن و طراحی اتاق استفاده کنیم؟
الف) پرسپکتیویک نقطه ایب) پرسپکتیو دو نقطه ای
ج) پرسپکتیو سه نقطه اید) پرسپکتیو جوی
23
نمایش حجم اشیا به کمک سایه روشن به کدام عامل زیر بستگی دارد؟
الف) آشنایی با نحوه نورگیری احجام ب) معادل سازی رنگ ها با درجات خاکستري
ج) ایجاد تن های متنوع خاکستری با ابزار د) هر سه مورد
24
برای نمایش حجم حداقل چند درجه خاکستری نیاز داریم ؟
الف) دو درجه ب) سه درجه ج) چهار درجه د) یک درجه
25
برای طراحی از منظره چه ابزاری بسيار مناسب است؟
الف) مداد ب) زغال ج) آب مرکب د) مداد شمعی
1 – از مجموعه طبیعت بی جان (ترکیبی از جنسیت های مختلف ) چیده شده ، یک زاویه دید خوب را انتخاب کرده و در کادر A3 با مداد طراحی کنید و سپس سایه روشن بزنید .( 10 نمره)
موارد مورد نظر
- رعایت تناسبات -خطوط رابط
- نمایش درجات تیره و روشن
- طراحی جنسیت اشیاء مختلف
- ترکیب بندی
- تمیزی کاری
2 – با به کار گیری پرسپکتیو از یک منظره با تکنیک آب مرکب و قلم فلزی در ابعاد A3 طراحی کنید .
( استفاده از ساختمان – درخت –فیگور - در ترکیب بندی الزامی است ) ( 10 نمره )
موارد مورد نظر
- استفاده صحیح از نقاط طلایی در کادر
- رعایت تناسبات
- ایجاد سایه روشن به روش های مختلف ( هاشور متقاطع و ..... )
- عمق نمایی با استفاده از پرسپکتیودلخواه
- خلاقیت در ارائه اثر
- تمیزی کاری
بارم
2
2
3
2
1
5/1
5/1
2
3
1
1
جمله فوق از سخنان ارزشمند کدام یک از گزینه های زیر میباشد؟« هنر عبارت است از دمیدن روح تعهد در انسان ها»
الف) مرتضی مطهری ب) آیت الله طباطبایی ج) امام خمینی د) آیت الله دستغیب
2
کدام یک از گزینه های زیر رنگ های اصلی را تشکیل می دهند؟
الف) قرمز - سبز - زرد ب) قرمز - زرد - نارنجی
ج) قرمز - آبی - سبز د) قرمز - آبی - زرد
3
کدام یک از رنگهای زیر رنگهای فرعی را تشکیل می دهند؟
الف) سبز - بنفش - نارنجی ب) سبز - قرمز – نارنجی
ج) سبز - بنفش - قرمز د) سبز - آبی - زرد
4
رنگها به کدام یک از دو دسته کلی زیر تقسیم می شوند؟
الف) گرم و سرد ب) روشن و تیره ج) آکروماتیک و کروماتیک د) مادی و معنوی
5
کدام یک از رنگهای زیر جزو رنگهای روشن می باشند؟
الف) آبی ب) زرد ج) قهوه ای د) بنفش
6
از ترکیب سه نور اصلی کدام یک از گزینه های زیر حاصل می شود؟
الف) سیاه ب) خاکستری ج) خاکستری تیره د) سفید
7
کدام یک از گزینه های زیر گرم ترین رنگ محسوب می شود؟
الف) سبز ب) قرمز ج) قرمز نارنجی د) سبز آبی
8
از ترکیب قرمز با سبز کدام یک از رنگهای زیر حاصل می آید؟
الف ) زرد ب) آبی ج) نارنجی د) خاکستری رنگی
9
امپرسیونیسم ها عموماً از این تضاد در آثارشان استفاده می کنند؟
الف) ته رنگ ب) سرد و گرم ج) کیفیت د) تاریک روشنی
10
کدام یک از رنگهای زیر جزو رنگهای خنثی محسوب می شود؟
الف) قرمز ب) نارنجی ج) سبز د) زرد
11
رنگها ی آکرو ماتیک کدام یک از گزینه های زیر می باشد؟
الف) رنگهای گرم ب) رنگهای سیاه و سفید و خاکستری های ما بین
ج) رنگهایی که از ترکیب رنگهای اصلی و فرعی به دست آمده باشند د) رنگهای زمینی
12
کدام یک از رنگهای زیر به شکل مربع شبیه اند؟
الف) آبی ب) قرمز ج) زرد د) سفید
13
کدام یک از رنگهای زیر یادآور ایمان معنوی هستند؟
الف) نارنجی ب) سبز ج) قرمز د) زرد
14
کدام یک از رنگهای زیر رنگ پاکی را بیانگر است؟
الف) آبی ب) سفید . ج) صورتی د) زرد روشن
15
کدام یک از رنگهای زیر یادآور جنگ و خونریزی است؟
الف) آبی ب) قهوه ای ج) قرمز د) سیاه
16
کدام قرمز اصلی است؟
الف) مخلوط قرمز کادمیوم و قرمز اولترامارین ب) مخلوط قرمز آلیزارین و قرمز کادمیوم
ج) مخلوط قرمز پروس و قرمز آلیزارین د) قرمز کامیوم
17
در ایجاد کنتراست کمیت کدام عامل نقش اساسی دارد ؟
الف) میزان خلوص رنگ ب) میزان بزرگی سطح ج)جذابیت رنگها د)مورد الف وب
18
رنگی دو شخصیتی که گاه جذاب و گاه بی دوام است ؟
الف) قرمز ب) آبی ج) زرد د) سبز
19
این رنگ درون گرا است؟
الف) قرمز ب) آبی ج) زرد د) سبز
20
به محل برخورد دو سطح رنگی گویند ؟
الف ) پاساژ ب) تباین ج) اشباع د) ته رنگ
21
از ترکیب سه رنگ اصلی کدام یک از گزینه های زیر حاصل می آید؟
الف) سیاه ب) قهوه ای ج) سفید د) خاکستری تیره
22
این رنگ در بقعه ها و اماکن مقدس کاربرد بیشتر ی دارد ؟
الف) قرمز ب) نارنجی ج) سبز د) آبی
23
رنگ مرموز و ابهام انگیز است که تیره ترین رنگ کروماتیک نیز محسوب می شود؟
الف) قهوه ای ب) قرمز ج) بنفش د) سیاه
24
رنگ بلوغ - جوانی و شادابی است و در اختلاط با سیاه خاموش ، اما عمیق می شود؟
الف) بنفش ب) سبز ج) زرد د) نارنجی
25
کدام گزینه بر شخصیت تهاجمی مثلث تأکید دارد؟
الف) زوایای تند ب) سه خط متقاطع ج) جهت حرکت د) تیزی رأس
ج)تمرین طراحی درمدت زمانی نسبتاًطولانی د)طراحی مرحله به مرحله
5
مهمترین ویژگی هنرجدید چیست؟
الف)کنارگذاشتن روش واقع نمایی ب)گرایش به ذهنیت
ج)بیان فردید)هرسه مورد
6
فضا یا محدوده مشخصی که روابط اجزای تصویر درآن سنجیده شود چه نام دارد؟
الف)ترکیب بندیب)کادر ج)عمق د)پس زمینه
7
چگونه کاغذی برای کار با مرکب مناسب است؟
الف) کاغذ نازک با بافت کم و پراکنده ب) کاغذ نازک با بافت فشرده
ج) کاغذ ضخیم با بافت کم و پراکنده د) کاغذ ضخیم با بافت فشرده
8
کدام یک ازموارد زیر جزء سطوح اثر پذیر هستند ؟
الف) زغال ب) پارچه ج) تیغ(کاتر) د) هیچکدام
9
کدامیک ازمدادهای زیر سخت تراست؟
الف) B6 ب) B8 ج) B4 د) B2
10
کدام یک از ابزار زیر در طراحی می تواند پررنگ تر از بقیه باشد؟
الف) B ب) HB ج) B6 د) زغال
11
کدامیک ازجملات زیر درست است؟
الف) تعادل متقارن همان ایجاد تعادل ازطریق قراردادن سبکی وسنگینی درقسمتهای مختلف کادراست ب)تعادل نامتقارن همان ایجاد تعادل به کمک قرینه سازی ازطریق قراردادن یکسان اجزاء درکادر است
ج) مورد الف وب د) هیچکدام
12
محو کن چه کار میکند؟
الف) آمیختن سطوح با هم ب) متعادل کردن درجات خاکستری
ج) برداشتن لایه های تیره د) هر سه مورد
13
پالت رنگ و روغن چه فرقی با پالت آب رنگ دارد؟
الف) پالت رنگ روغن دارای خانه های گود می باشدب) پالت آب رنگ دارای خانه های گود می باشد
ج) هیچ فرقی باهم ندارند د) مورد الف و ب
14
قدیمي ترین، قاطع ترین، عنصر بصری کدام است؟
الف) نقطه ب) خط ج) سطح د) حجم
15
در هنگام طراحی رعایت چه چیزهایی اهمیت بسیاری دارد؟
الف) انتخاب زاویه دیدب) محل قرارگیری موضوع در کادر
ج) رابطه فضای مثبت و منفی د) هر سه مورد
16
هنگام طراحی سنجش رابطه میان موضوع و کادر چه موقع آغاز می شود؟
الف) قبل از شروع طراحی ب) از ابتدا و با اولین خطوط
ج) در وسط طراحید) در انتهای طراحی
17
متداولترین روش اندازه گیری در طراحی کدام است؟
الف) استفاده از خطوط افقی و عمودی برای کشف روابط بینی اجزاء
ب) استفاده از یک وسیله اندازه گیری
ج) استفاده یک بخش موضوع به صورت واحد اندازه گیری د) هیچکدام
18
متنوع ترین خطوط در طراحی توسط چه ابزاری ایجاد می شود؟
الف) زغال ب) مداد ج) آب مرکب د) پاستل
19
پرسپکتیو چیست؟
الف) روش نمایش حجم اشیاء ب) روش نمایش عمق فضا
ج) روش نمایش دوری و نزدیکی اجسام د) هر سه مورد
20
مناسب ترین حجم برای درک قواعد پرسپکتیو چیست؟
الف) هرم ب) مکعب ج) کره د) هر سه مورد
21
هر چقدر فاصله موضوع تا دید ناظر بیشتر باشد در دید ناظر خطای دید:
الف) شدیدتر می شود ب) کمتر می شود
ج) اتفاق نمی افتد د) هم شدیدتر و هم کمتر می شود
22
اگر روبروییکی از دیوارها در درون اتاق بایستیم از چه نوع پرسپکتیوی باید برای کشیدن و طراحی اتاق استفاده کنیم؟
الف) پرسپکتیویک نقطه ایب) پرسپکتیو دو نقطه ای
ج) پرسپکتیو سه نقطه اید) پرسپکتیو جوی
23
نمایش حجم اشیا به کمک سایه روشن به کدام عامل زیر بستگی دارد؟
الف) آشنایی با نحوه نورگیری احجام ب) معادل سازی رنگ ها با درجات خاکستري
ج) ایجاد تن های متنوع خاکستری با ابزار د) هر سه مورد
24
برای نمایش حجم حداقل چند درجه خاکستری نیاز داریم ؟
سؤالات 1 سردترین رنگ در دایره رنگ کدام است؟ الف) زرد نارنجی ب) قرمز بنفش ج) سبز آبی د) بنفش آبی 2 طیف نامرئی امواج الکترومغناطیسی بیشتر از 800 نانومتر را چه می گویند؟ الف) ماورای بنفش ب) مادون قرمز ج) الکترومغناطیسی د) لیزر 3 قوه تشخیص رنگ از کدام جنبه مورد بررسی قرار می گیرد؟ الف) فیزیکی ب) شیمیایی ج) روانشناسی د) فیزیولوژیکی 4 از ترکیب 2 رنگ اصلی از دایره رنگ چه رنگی حاصل می شود؟ الف) ثانویه ب) بنیادی ج) ثالثیه د) مکمل 5 برای تهیه کدام یک از دست بافت های زیر از پشم های رنگی بدن گوسفند استفاده می شود؟ الف) قالی ب) نمد ج) جاجیم د) قالیچه 6 رنگهای مصنوعی در چه دوره ای به ایران وارد شدند؟ الف) صفویه ب) ایلخانیان ج) قاجاریه د) پهلوی 7 درحال حاضر کدام یک از رنگهای مصنوعی زیر، در صنعت قالی بافی استفاده می شود؟ الف) دندانه ای ب) اسیدی ج) مستقیم د) بازیک 8 سرکه دارای چه اسیدی است؟ الف) اگزالیک ب) استیک ج) سیتریک د) لاکتیک 9 حجم پاتیل باید به اندازه ای باشد که علاوه بر خامه ، ................ برابر وزن خامه آب را در خود جای می دهند؟ الف) 30 ب) 35 ج) 40 د) 45 10 کدام یک از وسایل زیر به عنوان حمام رنگ در آزمایشگاه به کار برده می شود؟ الف) لوله آزمایش ب) بشر ج) هیتر د) PH متر 1
11 از کدام یک از روشهای زیر در کارخانجات رنگرزی، بیشتر استفاده می شود؟ الف) دندانه پیش از رنگرزی ب) دندانه به هنگام رنگرزی ج) دندانه بعد از رنگرزی د) بدون دندانه 12 به کار بردن کلافهای نامنظم و درهم در رنگرزی چه مشکلی را ایجاد می کند؟ الف) کمرنگ رنگ می شود ب) نایکنواخت رنگرزی می شود. ج) الیاف نمدی می شود د) کلاف ها اصلاً رنگ نمی گیرد. 13 از این اسید بیشتر جهت رنگهای شیمیایی استفاده می شود. الف) سولفوریک ب) استیک ج) اگزالیک د) سیتریک 14 برای بدست آوردن رنگ کامل از روناس، باید از ریشه گیاه چند ساله استفاده کرد؟ الف) 3 تا 7 ب) 3 تا 9 ج) 7 تا 9 د) 8 تا 9 15 چوب کدام یک از گیاهان زیر، به رنگ قرمز مایل به ارغوانی است؟ الف) نیل ب) بَقَم ج) هلیله د) جفت 16 رنگهای مورد استفاده جهت الیاف ابریشم کدامند؟ الف) خمی، مستقیم، اسیدی ب) راکتیو، خمی، کرومی ج) خمی، مستقیم، بازیک د) راکتیو، اسیدی، بازیک 17 از این دندانه به دلیل شفافیت رنگ حاصله برای رنگرزی خامه با قرمزدانه استفاده می شود؟ الف) قلع ب) مس ج) آهن د) زاج سفید 18 چرا در هنگام خشک کردن الیاف، نباید آن را آویزان کرد؟ الف) خشک نمی شود ب) درهم فرو می رود ج) نمدی می شود د) دورنگی می شود 19 بهترین اسید مصرفی جهت رنگرزی روناس کدام است؟ الف) استیک ب) لاکتیک ج) سولفوریک د) اگزالیک 20 در رنگرزی کدام یک از گیاهان زیر از روش احیاء کردن استفاده می شود؟ الف) نیل ب) روناس ج) اسپرک د) قرمزدانه 2
21 کدام یک از الیاف زیر معدنی هستند؟ الف) کنف ب) کتان ج) اکریلیک د) آزبست 22 سطح مقطع کدام یک از الیاف زیر بیضوی و شبیه لوبیا است؟ الف) پشم ب) پنبه ج) ابریشم د) مصنوعی 23 علت رنگین بودن الیاف پنبه چیست؟ الف) ناخالصی ها ب) رنگدانه ها ج) سطح مقطع د) طول الیاف 24 پروتئین الیاف پشم، چه نام دارد؟ الف) پکتین ب) سرازین ج) کراتین د) سلولز 25 روش شناسایی الیاف پشم به روش شیمیایی، با چه موادی انجام می گیرد؟ الف) آهک ب) اسید استیک ج) شعله د) سود سوزآور 26 کدام یک از نخ های زیر از ابریشم نیست؟ الف) کتان ب) ترم ج) اورگانزین د) کرپ 27 از چه ماده ای برای فراری دادن بید و حشرات موذی از خانه و از فرش، استفاده می کنیم؟ الف) میتین ب) نفتالین ج) پریژن د) آب اکسیژنه 28 از ترکیب گیاهان اسپرک و نیل چه رنگی حاصل می شود؟ الف) طلایی ب) سبز ج) نارنجی د) بنفش 29 از ریشه کدام یک از گیاهان زیر برای رنگ دهی استفاده می شود؟ الف) هلیله ب) زعفران ج) اسپرک د) زرد چوبه 30 قرمز دانه لهستانی بر روی چه درختی زندگی می کند؟ الف) عناب ب) انجیر ج) کاکتوس د) انبه 31 کدام یک از گیاهان زیر مازوج دار نیستند؟ الف) بلوط ب) روناس ج) گردو د) انار 32 رنگ کدام یک از گیاهان زیر در استان چهارمحال بختیاری بیشتر استفاده می شود؟ الف) پوست انار ب) پوست گردو ج) بَقَم د) گندل 33 رنگهای لومینگ جزء کدام یک از رنگهای زیر می باشد؟ الف) کرومی ب) خمی ج) مستقیم د) اسیدی 34 الیاف دندانه داده شده با کدام نوع دندانه، باید از نور آفتاب و نور شدید دور نگه داشته شود؟ الف) زاج سفید ب) کروم ج) مس د) آهن 35 به جای سود سوزآور از چه ماده ای می توان استفاده کرد؟ الف) آمونیاک ب) گرد روی ج) هیدروسولفیت سدیم د) کرومات دوپتاس 36 وجود چه علامتی نشان دهنده ثبات رنگ در مقابل نور و سایش و شور است؟ الف) متال ب) آنیلینی ج) کمپلکس د) سولید 37 برای تهیه کدام یک از رنگهای زیر، 2 % رنگ زرد + 1 % رنگ آبی به همراه کات کبود و اسیداستیک استفاده می شود؟ الف) مله ای ب) قهوه ای ج) ترمه ای د) ساق چناری 38 برای بدست آوردن رنگ کامل از قرمز دانه بهتر است قرمزدانه قبل از مصرف ............ شود؟ الف) در آب سرد حل شود ب) سائیده شود ج) در اسید حل شود د) با روناس مخلوط شود 39 برای تهیه رنگ زرد در همدان، از چه گیاهی استفاده می شود؟ الف) اسپرک ب) برگ مو ج) برگ بید د) گندل 40 چرا نباید خامه خشک را در داخل حمام دندانه قرار داد؟ الف) روی خامه زودتر از مغز خامه دندانه می شود. ب) چون الیاف حالت نمدی پیدا می کنند. ج) مغز خامه زودتر از روی خامه دندانه می شود. د) الیاف کمتر دندانه می شوند. 4 با آرزوی موفقیت
ميرزا رضا كلهر فرزند رحيم بيك ، در سال 1245 هجري قمري ، در منطقه كلهر كرمانشاه به دنيا آمد . در آغازجواني به مقتضاي ايلي به سواري و تيراندازي متمايل گشت ، اما بعد ها به خوشنويسي روي آوردو به تهران رهسپار شد و نزد « ميرزا محمد خوانساري » تعليم خط گرفت . كلهر به سرعت از استادش پيشي گرفت و ناگزير خطوط به جا مانده از مير عماد را سرمشق قرار داد. وقتي كه آوازه او در افواه مردم پيچيد ، ناصرالدين شاه قاجار او را دعوت نمود و مدتي به شاگردي نزدكلهر مشق خط نمود. علاقه شاه به وي هيچگاه باعث نگرديد به درآمد دربار متكي گردد و با حقوق اندكي كه از راه كتابت دريافت مي داشت روزگار گذراند، تا سرانجام در سال 1310 ه، ق. بر اثر بيماري وبا درگذشت. يكي از مسائل مهم دوران كودكي ميرزا رضا كلهر ، جنگها و برخوردهاي قبيلگي و طايفه اي بود . در يكي از همين جنگها زخمي بركلهر وارد شد و باعث كم شنوايي او تا آخر عمر گرديد . اوضاع اجتماعي و شرايط زندگي : ميرزا رضا كلهر بر اساس نظام ايلي ، از سن ده دوازده سالگي به آموختن فنون رزمي و سوار كاري پرداخت و جسم خام را در بوته ممارست آماده نمود . تحصيلات رسمي و حرفه اي : از آنجايي كه همه قبيله كلهر عالمان دين و شعر بودند از روي ميل و قريحه شخصي به مشق خط رغبت يافت و پس از چند مشقي در نزد خوشنويسان ايل كه همه از بني اعمام او بودند ، به دليل اغنا نشدن از اين فراگيري ، راهي تهران شد . وي در خط نوآموز مكتب استاد ميرزا محمد خوانساري كه او نيز شاگرد محمد مهدي تهراني بوده است تعليم خط گرفت . پس از آن به اصفهان رفت و از روي خطوط و كتيبه هاي ميرعماد در تكيه ميرفندرسكي به مشق پرداخت . خاطرات و وقايع تحصيل : از حالات منحصر به فرد ميرزا رضا كلهر اين بوده است كه وقتي به نوشتن مي پرداخت يك روز فقط در تمرين يكي از حروف الفبا همچون ح - ف - ل- ن- ي مي پرداخت و در پايان روز از ميان آن همه تمرين يك يا چند كلمه را كه نظر مشكل پسند او را جلب مي كرد انتخاب و نگهداري مي نمود . ميرزا رضا كلهر پس از استفاده از محضر اساتيد تهران ، با شنيدن اين موضوع كه در قزوين بر سر درب حمامي ، قطعه اي از مير عماد وجود دارد عزم آن دياركرد و از روي آن نكته ها آموخت و مشق ها كرد . استادان و مربيان : كلهر خط را ابتدا در نزد خوشنويسان ايل كه همه ازبني اعمام او بودند آموخت سپس به نزد ميرزا محمد خوانساري رسيد و از محضر اين استاد استفاده نمود . از وقايع و رويدادهاي بوقوع پيوسته در دوران ميانسالي ميرزا رضا كلهر ، مي توان احضار وي از سوي ناصرالدين شاه را نام برد : « چون صيت شهرت ميرزا رضا كلهر به سمع ناصرالدين شاه رسيد وي را احضار و نوازش نمود و به قولي اندكي هم نزد او مشق كرد و شاه اراده نمودوي را در وزارت انطباعات بكار گمارد از آنجا كه مردي آزاده و بلند همت بود به واسطه استغناي طبعي كه داشت قبول نكرد .» كلهر همراه با جنبش زمان خود همگام با رهبران نهضت هاي عقيدتي محضر خود را محفل انتقاد مستقيم از حكومت استبدادي و عادات و رفتار نكوهيده دولتمردان قرار داد . عبد الله مستوفي يكي از شاگردان كلهر چنين مي گويد : « در مجلس مشق خود از سياست حرف مي زد و از رفتار حكومت بدون هيچ پرده پوشي آنچه را مخالف تصور مي نمود نقادي مي كرد ، بزرگترين گناه ميرزا يوسف صدراعظم ، در نظر ميرزا درويش بازي او بود ، از امين السلطان بي اندازه مزمت مي كرد و مثل همه كرمانشاهي ها كه كلمه قربان را در موارد محبت و يگانگي بيشتر از احترام به كار مي برند به ما مي گفت قربان ! اتمام عادات زشت ناصرالدين شاه كه در اين اواخر از او به ظهور مي رسد ، از رويه اي است كه اين مرد و پدرش به او آموخته اند ، مخصوصا خيلي از پول دادن بلاعوض امين السلطان به اين و آن نقادي كرده و مي گفت قربان اين مرد همه اين كشور را گدا كرد . » ميرزا رضا كلهر در روز جمعه بيست و پنجم محرم الحرام سال 1310 در سن 65 سالگي به مرض وباي عام تهران در گذشت . كلهر از راه خط نويسي و حق الكتابه مختصر درآمدي داشت و از آن راه زندگي مي كرد . اگرچه وي به دستور ناصر الدين شاه دعوت به كار در وزارت انطباعات گرديد، ليكن او نپذيرفت و تنها به آن قانع شد كه هر وقت مايل باشد براي اداره انطباعات كه زير دست محمد حسنخان صنيع الدوله ( همان اعتماد السلطنه ) كتابت كند و اجرت آن را بگيرد. اعتماد السلطنه خود در كتاب ‹‹ المآثر و الآثار›› در احوال ميرزا رضا چنين مي نويسد: «« هنوز از ديوان اعلي راتبه نخواسته و جراية نگرفته است و برگ و ساز مماش همي از اجرت كتابت مي كند و به هنر بازو و حاصل سرپنجه خويشتن روزگار مي گذراند. » ميرزا رضا كلهر پس از رسيدن مرحله استادي و تبحردرخط نستعليق ، تعليم خط را آغاز نمود . از جمله جاهايي كه وي در آنجا به كار تدريس پرداخت نزد ناصرالدين شاه قاجار بود مراکزي که فرد از بانيان آن به شمار مي آيد : ميرزا رضا كلهر فرزند رحيم بيك ، در سال 1245 هجري قمري ، در منطقه كلهر كرمانشاه به دنيا آمد . در آغازجواني به مقتضاي ايلي به سواري و تيراندازي متمايل گشت ، اما بعد ها به خوشنويسي روي آوردو به تهران رهسپار شد و نزد « ميرزا محمد خوانساري » تعليم خط گرفت . كلهر به سرعت از استادش پيشي گرفت و ناگزير خطوط به جا مانده از مير عماد را سرمشق قرار داد. وقتي كه آوازه او در افواه مردم پيچيد ، ناصرالدين شاه قاجار او را دعوت نمود و مدتي به شاگردي نزدكلهر مشق خط نمود. علاقه شاه به وي هيچگاه باعث نگرديد به درآمد دربار متكي گردد و با حقوق اندكي كه از راه كتابت دريافت مي داشت روزگار گذراند، تا سرانجام در سال 1310 ه، ق. بر اثر بيماري وبا درگذشت. كلهر در 24 ساعت ، جزء 6 ساعت كه براي انجام عبادت و استراحت و نظافت مي پرداخت 18 ساعت آن را در اجتهاد براي اعتلاي فن خطاطي مي گذرانده است . آخرين مرحله از زندگاني ميرزا ، بعد علم و عرفان و خط سير فكري اوست ؛ كلهر هنرمندي بود كه در علوم ادبي تسلط كامل داشته و آثار بجا مانده از او مانند « مخزن الانشاء » گواه اين ادعاست . شاگردان : ميراز رضا كلهر اندوخته هاي شاگردان بسياري داشت ، ماهر ترين ايشان سيد مرتضي برغاني ، ميرزا زين العابدين شريف قزيني ، سيد محمود صدر الكتاب ، ميرزا عبدالله خان مستوفي بودند. او همچنين براي مدتي معلم خط ناصرالدين شاه نيز بوده است . از ديگر شاگردان وي فرزندان ميرزا محمد عليخان قوام الدوله بودند آرا و گرايشهاي خاص : ميرزا رضا كلهر پايه خط نستعليق را به جايي رساند كه بعضي وي را هم طراز مير عماد مي دانند؛ به علاوه در خط شكسته وي را بايد از استادان اين خط دانست. عبدالله مستوفي مي نويسد : « ميرزا رضا كلهر همان اصول مير عمادي را تعقيب كرد ولي سليقه هايي در كوتاه كردن مدها و كوچك كردن دوائر و هم چنين تغييراتي در ساير تركيبات حروف در اين خط وارد كرد . البته عمومي شدن اسلوب جديد كار آساني نبود زيرا ساير خطها كه عموما به شيوه مير عمادي مي نوشتند مسلما با اين اسلوب جدي ضديت مي كردند ولي ميرزاي كلهر با اين حرفها از دم در نرفت و شيوه خود را تعقيب كرد و بالاخره توانست خود را به اين درجه برساند كه شيوه و اسلوب او امروز سرمشق خط نستعليق شود و همگي از آن تبعيت نمايند . » دكتر بياني در «احوال و آثار خوشنويسان» مي نويسد : « آنچه مسلم است اينكه ميرزا رضا پايه خط نستعليق را در جايي نهاد كه پس از او كس به آن مقام نرسيده است و قدرت او كمتر كسي از خوشنويسان را دست داده و در واقع شيوه تازه اي در خط نستعليق آورده كه پيش از وي كسي به آن نزديك نشده است . »
پرسپکتیو:پرسپکتیو باعث ایجاد بعد سوم یا حجم در تصویر می شود .لازم است هر کس اصول پرسپکتیو را بداند زیرا بیشتر از آنچه که تصور می رود ،مبتدی به آن احتیاج دارد. البته مورد استفاده آن بیشتر در کشیدن ساختمان ها و خیابا ن هاست ولی در طبیعت بی جان و کشیدن صورت وبدن نیز از آن استفاده می شود .به زبان ساده "پرسپکتیو "یا "علم مناظر ومرایا"علمی است بر اساس قوانین واصول هندسی و رعایت آن ُاین امکان را به ما می دهد تا تناسب واقعی اجسام را در فاصله های مختلف به گونه ای نشان دهیم که با تناسبات اصلی مشابهت داشته باشد .استفاده از علم پرسپکتیو باعث می شود که ما بتوانیم حجم سه بعدی را روی سطح دوبعدی کاغذ یا بوم نمایش دهیم .بر اساس قانون پرسپکتیو ُاجسام هراندازه ازما دورتر شوند ُکوچکتر به نظر می رسند .در مقابل ُاشیای نزدیکتر ُبزرگتر دیده می شوند این پدیدار سبب پیدایش دوری و نزدیکی وعمق در اجسام می گردد که علت واقعی آن مربوط به عدسی های موجوددر چشم انسان است.
_خط افق :یا خط هم تراز چشم ،خطی افقی است که در سر تاسر تابلو وجود دارد ،این خط یک خط فر ضی است که موازی زمین بوده و هم ارتفاع چشم نقا ش می با شد .
نقطه ی گریز :یک نقطه ی فرضی است که تمام خطوط موازی در آنجا جمع می شوند ، در یک تصویر ممکن است چندین نقطه ی گریز وجود داشته باشد.
صحبت در باره ی "پرسپکتیو "با"خط افق "آغاز می شود.خط افق ُخطی فرضی و هم ارتفاع چشم نقاش است که موازی با سطح زمین ُدر سرتاسر تابلو کشیده شده است.
"نقطه گریز "یا "نقطه فرار" محلی است که روی خط افق ودرست در مقابل چشم ما قرار دارد وخط های موازی مربوط به سطح های جانبی همه ی اشیای موجود در تابلو ُدر آن نقطه به هم می رسند .نقطه گریز ُبا توجه به محل قرار گیری و زاویه دید نسبت به اشیا بر روی خط افق تغییر می کند وجابه جا می شود .
اصول وقوانین پرسپکتیو:
1-اصل کوچک شدن:بعد مسافت باعث می شود که اشیا کوچکتر به نظر بیایند وتناسب مجازی را جانشین تناسب حقیقی انها کرده است .بنابراین اصل اول عبا رت است
از:َ «هر قدر فاصله ی اجسام از بیننده بیشتر می شود ؛ جسم کو چکتر به نظر می رسد.»
2 – اصل کوتاه شدن :خط یا سطحی که به موازی صورت بیننده است بیشترین اندازه را داراست .ولی هر قدر که نسبت به صفحه صورت مایل (دور ) می شود کوتاهتر به نظر می رسد.
3 – اصل نزدیک شدن : خطوط یا کناره های اشیا که در واقع با هم موازی هستند در فا صله ی دورتر به هم نزدیکتر به نظر می رسند (مثل ریل راه آهن )
وسایل مختلف برای چسباندن:پارچه بابافت های مختلف (نرم کرکی،مخمل،کتان)_
انواع کاغذ –کاغذ رنگی-روزنامه – کاغذ دیواری وکادویی – کارت تبریک مصرف شده واز مواد دیگر مانند پرمرغ – پوست درختان – روبان های رنگی – دگمه های کوچک – کاموا – گوش ماهی کوچک – سنگ – لوبیاو...
نکاتی در مورد اجرای کارکلاژ:اگر مقدارچسب مایع که به کار می برید کمتر باشد تمیزتر خواهد بود ویا اگر چسب را به قطعات بریده شده بزنید تمیزتر ازاین است که بر روی مقوای اصلی بزنید .کلاژ را می توانید با نقاشی همراه کنید مثلاً تصویری از یک انسان را که قبلاً کشیده اید به عنوان مقوای اصلی بکار ببرید تا لباسش را باتکه های مختلف بچسبانید .
-کلاژسازی موجب آلودگی می شود بنابراین قبل از شروع به کار حتماً سطح میز را با روزنامه بپوشانید .
-قبل از هر چیز خوب به موضوعی که می خواهید کار کنید فکر کنید وبعد ابتدا به فکر زمینهء کارتان باشید
معیار ارزشیابی: 1- تازگی و ابتکار در کار
2-اجرای تمیز 3-سلیقه در رنگ آمیزی وترکیب رنگ
4-استفاده از دورریختنی ها 5- استفاده ازابزار ومواد مختلف
تمرین:عکس های رنگی را که در مجلات چاپ شده جمع آ وری نمایید این عکس ها را به فرم چهار گوش های هم اندازه (مثلاً 10×10) با کاردک ببرید سپس این بریدها را جابجا کنید وبدون توجه به ارتباط شکلی نشان انها را روی یک برگ مقوا بچسبانید.
+ نوشته شده در یکشنبه ششم آذر ۱۳۹۰ ساعت 20:59 توسط ف.سلیمی | نظر بدهيد
تکهچسبانی یا کلاژ (به فرانسوی: Collage) روشی در تولید آثار تجسمی است که در آن مصالح و مواد مختلف (چون کاغذهای رنگی، مقوا، پارچه، ریسمان، بریده روزنامه، عکس و جز اینها) را بر سطح بوم، تخته یا مقوا با ترکیب توامان و مناسب میچسبانند. و گاه با نقاشی و طراحی به تکمیل آن میپردازند.
محمود فرشچیان به سال 1308 شمسی در اصفهان ، دیده به جهان گشود . پدرش ، حاج غلامرضا فرشچیان ، از تجار فرش بود و در کار هنر قالی بافی دست داشت . این زمینه مساعد برای پرورش ذوق و شوق او در راه آشنایی با هنر موثر افتاد و از همان دوران کودکی استعداد و علاقه خود را در زمینه نقاشی نمایان کرد. . از سالهای پیش از مدرسه از روی نقشه های قالی طرح میزد ، تا به تدریج دستش در کار نقش پردازی روان گردید . وی دراین باره میگوید: « 4 سالگی را خوب به یاد دارم. روی زمین مینشستم و نقشهای قالی را روی کاغذ میکشیدم. پدرم هم از این وضعیت راضی بود.» فرشچیان در طی تحصیلات مقدماتی در محضر استاد میرزاآقا امامی اصفهانی هنرمند چیره دست و پرآوازه اصفهان ، به آموختن نقاشی دلبستگی تمام پیدا کرد و دل در گرو نقشهای زیبا بست . وی می گوید: «حاج میرزا آقا امامی نقش آهو به من داد و گفت تا از روی آن نقاشی کنم، تا صبح روز بعد حدود 200 طرح دراندازهها و جهتهای مختلف کشیدم. برای استاد باورکردنی نبود و از آن به بعد مورد تشویق و تایید ایشان قرار گرفتم.» او از کار هنر احساس رضایت و شادمانی داشت . از کلاس هفتم دبیرستان فرشچیان قدم به هنرستان هنرهای زیبای اصفهان گذاشت و چهار سال در آن جایگاه عاشقی ، زیر نظر استاد عیسی بهادری ، استاد نابغه و توانمند نقاشی قالی ، مینیاتور ، نقاشی رنگ و روغن ، به فراگیری اصول و مبانی طراحی نقوش سنتی (نقشه قالی ، تذهیب ، مینیاتور) پرداخت . بدون شک نقش استاد عیسی بهادری در پرورش و خلاقیتهای محمود فرشچیان نقشی فوق العاده ارزشمند بود . بنابر قول وی، استاد بهادری مشقهایی ازروی کاشیهای اصفهان را برای شاگردانش تعیین میکرد و طرحهای آنها رابا اصل نقشها مقایسه مینمود. سپس پیش از آنکه آنان رابهطور مستقیم از اشکالهایشان آگاه کند، از آنها میخواست که خود با مقایسه طرح و اصل نقش، اشکالهای خود را بیابند. استاد در بیان احساس و تجسم شعرگونه عواطف ، به شیوه ای کاملا جدید موفق به هماهنگی و همگامی میان مضمون و محتوا و شکل و فرم نقاشی هایش گردید و این مشخصه اصلی کار او در نقاشی شد . فرشچیان در جوانی بسیار پرتلاش و خستگی ناپذیر به کار و طراحی نقوش مختلف میپرداخت . او در مطالعه آثار تاریخی شهر اصفهان (چهل ستون ، عالی قاپو ، مسجد شیخ لطف الله و ... طرحهای اسلیمی و ختایی کاشیکاری های بی نظیر آن آثار سر از پا نمیشناخت و چون محققی موشکافانه این نقش ها را مطالعه میکرد . فرشچیان حتی در دوره سربازی نیز دست از قلم و رنگ برنداشات و آثاری دیدنی آفرید که مورد تشویق مقامات قرار گرفت . سال 1329 بعد از 6 سال فعالیت و کسب هنر در هنرستان هنرهای زیبای اصفهان ، به کسب دیپلم عالی نائل آمد که آثار سالهای شاگردی همچنان در مرکز هنرستان ، موجود است. وی با گذراندن دوره هنرستان هنرهای زیبا به اروپا رفت و چندین سال به مطالعه ، و کار در موزه ها مشغول شد. بنا بر گفته وی در موزههای اروپا، اول کسی بود که وارد موزه میشد با بستهای از کتاب و قلم، و در نهایت آخر از همه، خود او بود که از موزه خارج میشد. پس از بازگشت به ایران، فرشچیان کار خود را در اداره کل هنرهای زیبای تهران آغاز کرد و به مدیریت اداره ملی و استادی دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران برگزیده شد. محمود فرشچیان، هم اکنون در نیوجرسی آمریکا ساکن است و سفرهایی دورهای و فصلی به ایران دارد. به تازگی فیلم مستندی نیز با عنوان عشقپرداز به کارگردانی محمد هادی کاویانی، با حضور عزت الله انتظامی، پرویز پورحسینی و با صدای زیبا بروفه در نکوداشت او ساخته شدهاست او در طراحی و شناخت و بکارگیری رنگها فوق العاده قدرتمند و قوی است . این قدرت قلم و صلابت و استواری خطوط قلم گیری است که از او هنرمندی پرآوازه و مشهور ساخته است . از نظر محتوا و مضمون ، آثار استاد عمدتا با الهام از ادبیات عرفانی و باورهای مذهبی ساخته و پرداخته شده اند . و امروز استاد فرشچیان از پس نزدیک به پنجاه سال کسب هنر و مهارت در کار نقاشی و خلق نقشهای دلنشین و جشم نواز ، هنرمندی است که به جرآت میتوان او را صاحب سبک جدید در نقاشی ایرانی (مینیاتور) دانست. استاد فرشچیان در نقاشی ایران صاحب سبک و مکتب خاص است و اکنون منتقدان و هنرشناسان بزرگ جهان هنر ، او را مورد بررسی و تحسین قرار داده اند و تابلوهای او در موزه های معتبر دنیا جای گرفته است. کویچیرو ماتسورا، مدیرکل یونسکو درباره استاد می گوید: «استادی او استادی افسونگری است که گذشته، حال و آینده را در جلوهگاهی شکوهمند و والا فارغ از قید زمان بههممیآمیزد.» پرفسور دکتر امبرتو بالدینی، استاد کرسی تاریخ هنر و رئیس دانشگاه بینالمللی هنر فلورانس ایتالیامعتقد است برای دریافت باطنی یا درونی کار فرشچیان دیدی ژرفنگر لازم است و صبری زمانگیر وی می گوید فرشچیان در حوزهی نقاشی ایرانی یک نقطهی عطف و پدیدهی شگرف بهشمار میآید. هوانگ جو، نقاش بزرگ چین و ریاست مرکز تحقیقات هنری چین و رئیس موزهی هوانگ پکن نیز گفته: «این امتیازات و ویژگیهای هنری، استاد محمود فرشچیان را بهصورت یکی از چهرههای درخشان هنر نقاشی معاصر درآورده است و از محدود هنرمندان ماندگار ساخته که تنها فرزند زمان خویش نیستند و ارزشیابی آنان فقط به معیارهای زمان و مکان خودشان محدود نمیگردد.» دیدگاه زینچوک، منتقد و هنرشناس موزهی شوچنگو کیف اکراین نیز در مورد استاد این است که فرشچیان هنرمندیست که نشانی از خداوند بخشندهی مهربان در اوست که میتواند شاهکارهایی اینچنین بیمانند بیافریند. او بر این باورست که در آثار محمود فرشچیان کردارهای معنوی و دستاوردهای انسانی، تا حد زیادی محسوس و طبیعی بازتاب یافته است. پرفسور دکتر برت فراکنر، رئیس کرسی ایرانشناسی، زبان، تاریخ و فرهنگ دانشگاه هامبرگ آلمان نیز می گوید: «نقاشی محمود فرشچیان آثاری را نشان میدهد که پیوند تمامعیار با هنر اصیل ایران دارد، اما بیش از آن هنری را نمایان میسازد که متعلق به بشریت و همهی جهان است و به نسل ما میآموزد که هنر او نهتنها متعلق به یک تمدن خاص بلکه بخشی از میراث هنری و فرهنگی جهان بهشمار میرود.» دکتر شیکنو بوکیمورو، رئیس موزهی هنر استانداری هیوکن ژاپن نیز معتقدست که فرشچیان در آثارش ابدیت کائنات را به یاری چرخشهای خیره کننده بازنمایی میکند. درخشش استاد بر تارک هنر ایران موجب شد که نام ایشان در فهرست چهرههای ماندگار ایران ثبت گردد. معروفترین اثر استاد فرشچیان تابلو عصر عاشورا ست. وی در مورد این تابلو می گوید: «سه سال پیش از انقلاب روز عاشورا مادرم مرا نصیحت کرد و گفت: به روضه گوش کن تا چند کلمه حرف حساب بشنوی. و من با ایشان گفتم: من اول در اتاقم کاری دارم بعد خواهم رفت. حال عجیبی به من دست داد. وارد اتاق شدم، قلم را برداشتم و تابلوی عصر عاشورا را شروع کردم. قلم را که برداشتم تابلویی شد که الآن هست بدون هیچ تغییری» دو تابلو «غدير» و «كوثر» نیز تازهترين آثار محمود فرشچيان است که سه سال براي خلق تابلو غدير خم و شش ماه براي تابلوي كوثر وقت صرف كرده است كه اولي در سال 85 و دومي در سال 86 به اتمام رسيد. اثر غدير استاد فرشچيان بيانگر داستان واقعه غديرخم و معرفي حضرت علي (ع) به امامت مردم از جانب حضرت محمد (ص) است و تابلو کوثر که استاد آن را نذر موزه امام هشتم (ع) کرده است شامل تصوير حضرت زهرا (س) به صورت زني نوراني به همراه 3 زن ديگر حضرت مريم، حضرت خديجه و حضرت آسيه است که بيانگر شفاعت روز قيامت گناهکاران می باشد.
بماند سالها این نظم و ترتیب ز ما هر ذره خاک افتاده جایی غرض نقشی است کز ما بازماند که هستی را نمیبینم بقایی مگر صاحبدلی از روی رحمت کند بر حال درویشان دعایی
برخی آثار
ضامن آهو: طرحی از شمایل امام رضا پنجمین روز آفرینش: در این تابلو همهٔ مخلوقات زمینی و آسمانی به ستایش پروردگار مشغولاند. عصر عاشورا طراحی ضریح امام رضا آخرین تابلوی او «کوثر» به نام خانم فاطمه زهرا (س) میباشد.
منتخبی از جوایز
۱۳۷۹: انضمام نام هنرمند در فهرست روشنفکران قرن بیست و یکم ۱۳۷۲: نشان درجه یک هنر ۱۳۶۴: تندیس طلایی اسکار ایتالیا ۱۳۶۳: نشان هنر نخل طلایی ایتالیا ۱۳۶۳: تندیس طلایی اروپایی هنر، ایتالیا ۱۳۶۲: دیپلم آکادمیک اروپا، آکادمی اروپا، ایتالیا ۱۳۶۱: دیپلم لیاقت دانشگاه هنر، ایتالیا ۱۳۶۰: مدال طلای آکادمی هنر و کار، ایتالیا ۱۳۵۲: جایزهٔ اول وزارت فرهنگ و هنر، ایران ۱۳۳۷: مدال طلای جشنوارهٔ بینالمللی هنر، بلژیک ۱۳۳۱: مدال طلای هنر نظامی، ایران
1. فاصله حروف و کلمات چند نقطه است؟ الف) نیم نقطه ب) یک نقطه ج) دو نقطه د) یک و نیم نقطه
2. اولین خط انسانها چه نام داشت؟ الف) نستعلیق ب) میخی ج) کوفی د) تصویری
3. به وسیله ی سایه روشن چه چیزی را می توان نشان داد؟ الف) نرمی و زبری ب) شفافیت و گودی ج) صافی ، برجستگی و گودی د) هر سه مورد
4. کدام هنرمند در نقاشی هایش از درختان بیشتری استفاده می کرد؟ الف) سهراب سپهری ب) نیما یوشیج ج) حمید سبزواری د) زمان زمانی
5. نام مدرسه ای که کمال الملک تاسیس نمود چه بود؟ الف) دار الفنون ب) صنایع مستظرفه ج) صنایع دار الفنون د) الف و ب
6. بیشتر هنرمندان خوشنویس معاصر ، پیرو شیوه ی ............. هستند. الف) میر عماد ب) کلهر ج) میر علی تبریزی د) الف و ب
7. کدام خوشنویس فعالیت زیادی در تنظیم قواعد نقطه گذاری برای حروف الفبای فارسی نمود؟ الف) میر عماد ب) کلهر ج) میر علی تبریزی د) میرزا احمدنیریزی 8. حرف (( ف )) با چند حرکت قلم نوشته می شود؟ الف)۱
ب)۲
ج)۳
د)۴ 9. کدامیک از موارد زیر با سایه روشن مشخص می شود؟ الف) نرمی ، زبری ب) گودی ، برجستگی ج) فرورفتگیها د) همه موارد
21. فاصله مناسب چشم با کاغذ هنگام خوشنویسی چقدر است؟ الف) 50 سانتی متر ب) 40 سانتی متر ج) 30 سانتی متر د) 20 سانتی متر
22. در دو سطر زیر هم ، طول دو سطر......... الف) با هم برابر است ب) سطر بالا کوتاهتر از پایین است ج) با هم برابر نیست د) سطر پایین کوتاهتر از بالاست
23. مکمل رنگ بنفش؟ الف) سبز ب) آبی ج) قرمز د) زرد
24. از هنر گرافیک در چه مواردی استفاده می شود؟ الف) سردر مساجد و مکانهای زیارتی ب) پیام رسانی تصویری و ارتباط فرهنگی ج) فقط صفحه آرایی د) طراحی صنعتی و روزنامه نویسی
25. کدام گزینه غلط است؟ الف) نور سبب می شود تا رنگ و حجم هر چیز دیده شود ب) بابالا آمدن خورشیر و نزدیک شدن به ظهر، سایه ها کوتاهتر می شود ج) شدت و ضعف نور در چگونگی ایجاد سایه روشن بی تاتیر است د) کم و زیاد شدن نور و فاصله آن با اجسام ، تغییراتی در سایه روشن به وجود می آورد
28. کدام گزینه درست است؟ الف) مجموعه فعالیتهای هنری که در پیام رسانی تصویری و ارتباط فرهنگی به کار می رود ، گرافیک نام دارد. ب) طراحی جلد و صفحه آرایی مطالب و طراحی علائم و نشانه در حیطه ی گرافیک می باشد. ج) از انواع خوشنویسی و طراحی و نقاشی در گرافیک استفاده می شود. د) هر سه مورد
29. کدامیک از رنگهای زیر خنثی است؟ الف) زرد ب) سفید ج) آبی د)سبز
بافت: بافت یارویه یا چگونگی سطح خارجی اجسام یکی دیگر از عناصر بصری است،بافت می تواند حالات مختلفی داشته باشد مانند نرم،زبر،خشک،صیقلی و...بافت می تواند بصری یا قابل لمس باشد ،عکس هایی از درخت یا دیوار سیمانی بیانگر بافت بصری می باشد ولی یک دیوار واقعی هم بصری است وهم لمسی
تمام اشیایی که در محیط ما وجود دارند هر کدام دارای بافتی برای خود می باشند .بافت یک دیوار کاه گلی را با بافت یک دیوار گچی یا یک دیوار سنگی مقایسه کنید .هر کدام از این سطوح احساس متفاوتی را در ما بر می انگیز ند (احساس زبری ،یا نرمی،بافت خشن یا صاف) بافت عنصری است که با لمس کردن اشیا به راحتی مشخص می شود ولی گاهی تنها با دیدن احساس میشود
ماندالا (मण्डल;به معنی دایره در سانسکریت) یا دوایر کیهاننما، جدولی است هندسی مورد استفاده در ادیان بودا و هندو که به عنوان نمادی برای جهان هستی به کار میرود. اصل ماندالا از دین هندو است ولی در آیین بودا هم کاربرد زیادی پیدا کردهاست.
ماندالاها دایرههایی نمادین برای تمرکز بر خویشتن و جستجو در درون انسان هستند. مرکز دایره جدول ماندالا برای تمرکز در حین مراقبه دینی بکار میرود. اشکال متقارن هندسی ماندالا خودبخود توجه شخص را به مرکز دایره جذب میکنند.
البته گستره کاربرد ماندالا بسیار وسیعتر از آیینهای یادشدهاست. مثلاً در معماری فرهنگهای اسلامی و مسیحی هم طرحهای ماندالا دیده میشود (نک: حس وحدت تألیف نادر اردلان و لاله بختیاری). این واژه در فارسی و عربی بصورت مَندَل بکار میرود و مورد استفاده جنگیران در مراسم احضار روح است. نمونه ای از ان را ادوارد براون[۱] از زبان یک ایرانی که خود آن را تجربه کرده، توضیح دادهاست. کتابی نیز منسوب به ابوحامد غزالی با عنوان «المندل و الخاتم السلیمانی و العلم الروحانی» (عبدالفتاح السید الطوخی، بیروت: مکتبه الثقافیه، [بیتا]) در ترسیم طلسمات و علوم غریبه منتشر شدهاست.
روانکاو معروف کارل یونگ ماندالا را کهنالگویخویشتن میداند، نماد تمامیت و نظم و کار ویژهٔ آن سازماندهی و دربرگیری تمامیت روان و ساماندهی و تنظیم دوباره وضعیتهای هرجومرج آلود است و در کتاب خاطرات ، رویاها و اندیشه ها می گوید : ماندالاهای من رمزنگاری های مربوط به وضعیت خودم بود که هر روز یک طرح جدید از آن به من الهام می شد. من آن ها را مثل مروارید گرانبها محافظت کردم. به طور فزاینده ای برای من روشن شد که ماندالا "مرکز" است، شاخص تمام مسیرهاست، و مسیری است به مرکز، به فردیت . نمونه های ماندالا ها در فرهنگ باستان وجود دارد. می توان آن را در نقاشی های دیواری مسیحیت به همراه نقش حیوانات برای به تصویر کشیدن فرستادگان اولوهیت و نیز در نقوش منطقه البروج یافت. زودیاک (منطقه البروج) نجومی و نسخه های آن نمونه هایی از ماندالا هستند. همچنین، در آیین روحانی هند، نمونه هایی جذاب از ماندالا با نمادهای پانتئون محلی پیدا می کنیم.